Kitabı oxu: «Maqnit insanlar.»

Sadiq dost, uğurlu iş adamı, anlayışlı sahibkar, mərhəmətli idarəçi, səbirli dinləyici, təcrübəli strategiya mütəxəssisi, bacarıqlı vasitəçi, yenilik tərəfdarı

Tom Heymsota

Maqnit liderlər mövzulu araşdırmamda sərgilədiyi nümunəvi rol üçün təşəkkürlər.

Çətin anlarda bu araşdırma ilə yaxından maraqlanan bir başqa şəxs Enn Basyedir.

Göstərdiyi yardım heç bir maddiyyatla ölçüyə gəlməz.

GİRİŞ

Əksərimiz xarizmatik liderlər adlanan insanların təsiri altında artıqlamasıyla qalmışıq. Xarizmatik insanları düşündüyümdə ağlıma müəyyən bir insan modelləri gəlir. Əlbəttə, bunların əksəriyyəti siyasətçilərdir. Ancaq bunların bəziləri iş dünyasından, vətəndaş cəmiyyəti təşkilatlarından və hətta din xadimlərindən də ola bilər. Xarizmaları sayəsində diqqət mərkəzində olaraq məşhur olmağı bacarırlar.

Nəticə: Xarizmatik olma yarışı içində lider özəlliyinə sahib çox adam, amma əsl maqnit xarakterə sahib çox az adam vardır Eqoist saxta liderlər, tərəfdarlarının və onlara bağlı insanların potensialına mənfi yöndə təsir edir.

Maqnit insanların xüsusiyyətləri haqqında düşünməyə başladığımda, onlara aid ola biləcəyinə inandığım xüsusiyyətlərin bir siyahısı ilə işə başladım. Başlanğıcda siyahım, aşağıda gördüyünüz kimi qısa cümlələrdən ibarət idi:

Xarizmatik insanlar eqoist olmağa meyillidirlər. Maqnit insanlar isə səxavətlidir.

Xarizmatik insanlar əsasən almağı sevər. Maqnit insanlar isə verməyi.

Xarizmatik insanlar heç kimə etibar etməzlər və alqış istəyərlər. Maqnit insanların buna ehtiyacı yoxdur.

Xarizmatik insanlar bağlılıq andına inanır. Maqnit insanlar üçün isə sözdən çox görülən iş önəmlidir.

Xarizmatik insanlar yaxşı təsir buraxmağa çalışır. Maqnit insanlar isə vəd verərlər.

Xarizmatik insanların diqqət mərkəzində özləridir. Maqnit insanlar isə səbəbi və görülməsi lazım olan işi diqqət mərkəzində saxlayarlar.

Üzərində düşündükcə qeydlərim uzandı getdi. Cümlələr paraqrafa döndü. Paraqraflar səhifələrə. Səhifələr isə başlıqlara. Nəticədə isə əsas sualı araşdıran bu kitab ortaya çıxdı:

“Bizi özünə çəkən, hörmətimizi qazanan və qeyd-şərtsiz dəstəyimizi alan maqnit insanların sirri nədədir?”

Tərif:

Maqnit insanlar nümunəvi yol göstərici, lider və xarakter modelləridir. İnsanları cəzb edərlər, çünki sürəkli bir alqış, ya da şərtsiz sədaqət gözləmədən ətrafdakı insanlara yardım edərlər. İnsanların onların fikirlərinə, məsləhətlərinə və dostluqlarına ehtiyacı olduğu müddətcə münasibətləri davam edər.

Maqnit insanların xarizmatik olmağı vacib deyil və ya buna ehtiyac duymazlar. Aralarındakı əsas fərq xarizmanın vəziyyətə bağlı olaraq istifadə edilib və ya edilməməsidir. Digər tərəfdən, maqnit insanlar münasibətlərində səmimi və stabildirlər. Təsirləri hər zaman vardır, xarizma isə vəziyyətə bağlı olaraq azala və ya tamamilə yox ola bilər, yenidən canlanması isə mümkün deyil.

Bu kitab sizə ən dəyərli məziyyətlərinizi ortaya çıxarmaq və maqnit olmağın yollarını göstərməkdədir. Kitabdakı mövzuların, xarizma, cazibə, siyasi gerçəkliklər və hətta sosial bacarıqlarla heç bir əlaqəsi yoxdur. Daha çox, şiddətə məruz qalmaq qorxusu, bürokratiya narahatlığı və ya şəxsiyyətə pərəstiş olmadan açıq və vicdanlı şəkildə vəzifəsini yerinə yetirən azad bir cəmiyyət qurmaq üçün liderlərin ehtiyac duyduğu xüsusiyyətləri izah edir.

Əksərimiz, ictimai dəyərlərin vacibliyini qəbul edən və bunların həyat tərzi olduğu bir cəmiyyətdə yaşamaq istədiyimizi söyləyirik. Əfsuslar olsun ki, insanların çoxu güvən, şərəf və hörmətə gedən çətin yoxuşu qalxmaqdan çəkinərək, şöhrət və populyarlığa qısa yoldan çatmağa çalışır. Sizin də qeyri-müəyyən səbəblərlə şöhrətin zirvəsinə qalxmış insanlardan ibarət uzun bir siyahı tuta biləcəyinizə əminəm. Şəxsən mən, belə insanların bir çoxunun fırıldaqçı olduğu sübut olunduğu halda onlara olan yaltaqlanmalardan bezmişəm.

Bu kitab maqnit insanları sadəcə tanımağınızı deyil, həm də örnək almağınızı hədəfləyir. Olduğu yerə layiq olan lider və maqnit insanların çoxalmasını sığortalamağın ən doğru yolu, sizin də onlardan biri olmanızdır. Dəyərli insanların sayı nə qədər artarsa, eqoist təqlidçilərə bir o qədər az yer qalmış olar.

İstədiyiniz bir yerdən başlayın… İstədiyiniz səhifəni açın. Kimi, niyə və nə şəkildə örnək almağa dəydiyinə gözünüzü və ağlınızı açmaq istəyirik.

Rocer Frits

Birinci bölüm
Maqnit insanlar dürüstdür

Maqnit insanlar dürüstdür. Kim olduqlarını bilirlər, beləcə başqa biriymiş – önəmsiz biriymiş – kimi davranmaya ehtiyac hiss etməzlər. Yalan danışmağa ehtiyacları yoxdur. Özlərini yaxşı tanımaqları onları görmək istədikləri işə… və o işin tamamlanmasına fokuslanmaqda azadlıq verər.

Özünü tanıyan insanın özünə inamı da mümkündür. Əgər özlərinə inamları varsa, siz də onlara inana bilərsiniz. Buna görə də dürüst olmağın ikinci ünsürü etibarlı olmaqdır. Həqiqət və yalan kəlmələrinin mənasını bir düşünün. Dürüst, praktikada həqiqət kəlməsiylə eyni mənalıdır. Digər tərəfdən saxta isə… bəli bildiniz.

Dürüst insanlar sadəlik tərəfdarıdır. Sərgüzəşt uydurmaqlarına ehtiyac yoxdur… Kimisə təsir altına salmaq və ya aldatmaq kimi məqsədləri də yoxdur. Tam tərsinə, düşüncələri açıqdır.

Boş sözlərdən təsirlənməzlər. Dürüst insanlar saxtakarları uzaqdan tanıya bilir. Gözqamaşdıran parıltılar onları aldada bilməz. Dostlarını, məsləkdaşlarını və işçilərini sosial statuslarından əvvəl cavabdehlik duyğusuna görə dəyərləndirirlər. Verilən sözün tutulması onlar üçün hər şeydən daha vacibdir.

Dürüst insanlar yol göstərir: məsələn, etdiyimi et deyər, dediyimi et deməz. Gündəlik həyatları eqoizmdən uzaq, planlanmış və örnək davranış modelləridir.

Dürüst insanlar ən böyük təsirə öz təşkilatları üzərində sahibdirlər

Bir təşkilatın daxili mədəniyyəti bir ovuc insanın – qurucunun və müdirlərinin – dəyər və davranışlarının təzahürüdür. Kiçik çaplı özəl şirkətlərdə daxili mədəniyyətə tək bir nəfər təsir edər. O adam isə əsasən şirkətin qurucusu və ya idarəçisidir.

Bu adam nə qədər dürüst, etibarlı və məsuliyyətlidirsə, bu dəyərlər o təşkilatın içinə o qədər çox nüfuz edər. Şəxsi liderlik məziyyətləri və göstərdiyi dəyərlər şirkəti iş aləmində daha güclü bir rəqib halına gətirər. Yalanlarının ortaya çıxıb-çıxmadığını görmək üçün geri dönüb baxmaq məcburiyyətində qalmazlar. Tədarükçü şirkətlər ödəmələrini vaxtında alacaqlarını bilirlər. İşləyənlər maaşlarını vaxtında alacaqlarından və onlara verilən sözün tutulacağından əmindirlər.

Özünü hamıdan yaxşı sən tanı

Etibarlı olduğundan əmin ol

Sadələşdir

Sosial statusdan əvvəl məsuliyyət duyğusuna dəyər ver

Özünü hamıdan yaxşı sən tanı

Müvəffəqiyyətin sirri bu üç sözdə gizlidir: Əvvəl özünü tanı.

Kim olduğunuzu, ən çox nəyə dəyər verdiyinizi və ən yaxşı nəyi bacardığınızı bilsəniz, bu istedadınızı özünüzə uyğun iş tapmaq və karyera qurmaqda istifadə edə bilərsiniz.

Maqnit insanlar işlərindən zövq alırlar və o işi ən yaxşı bacarırlar. Sadəcə pul və prestij üçün seçilmiş yanlış karyeranın əziyyətinə qatlanmazlar. Əsasən liderdirlər. Çünki həqiqi liderlik özünü doğru ifadə edə bilməkdir. Bu da vəzifə paylaşımının göstəriş parametridir. İnsanlar istedad, səmimilik və ya vəd vermək məsələlərində başqalarını aldatmağa o qədər aludə olurlar ki, artıq özlərini doğru ifadə etməkdə çətinlik çəkirlər. Ən yaxşı liderlər tərəfdarları arasından ən yaxşılarını yetişdirən və ortaya çıxaranlardır.

İki üzlü və saxta insanların yanındaykən nə baş verdiyinə heç diqqət etdinizmi? Özünüzü gərgin və narahat hiss edərsiniz. Tam tərsinə, maqnit insanların yanında olmaq çox rahatdır. Ətraflarındakı insanları rahatladacaq güvən duyğusu saçarlar.

Bunun səbəbi özlərinə güvənə bilməkləridir. Özlərinə güvən duyğuları, istedadlarına olan etimadları başqalarına da etibar edə və onlarla xoş münasibət qura bilmələrinə şərait yaradır. Hər şey bir yana, əgər özünüzə güvəniniz yoxdursa, başqaları niyə sizə güvənməlidir ki?

Admiral Robert E. Perinin özünə və hədəflərinə olan inamı, etdiyi 8 səyahətin hər birində uğurlu olmasına yardımçı olmuşdur. Həyatının amalı olan şimal qütbünə çatmaq 23 ilini almışdır. ”Yolunu mütləq tapacam, ya da o yolu özüm yaradacam” sözləri devizi idi. Özünə olan etimadı və qərarlılığı, norveçli tədqiqatçı Frityof Nansen tərəfindən də tərifə layiq görülmüşdür: “Peridə ən xoşuma gələn cəhətin nə olduğuna əmin deyiləm, illərlə sürən bitməz-tükənməz enerjisimi, yoxsa ən böyük və ən gözlənilməz çətinliklərin öhdəsindən gəlmək üçün hər zaman hazır olmasımı”.

Həyatının kontrolu səndə olsun

Gecələr xəyallar qur

Gündüzlər hərəkət elə

Özünüzü həqiqətən tanıyırsınızmı?

Hərəkətlərinizi yönləndirən nədir?

Bunlar qəlbinizin dərinliyindənmi gəlir? Yoxsa içinizdəki ikinci “mən”in ya da “başqaları nə deyər” kimi bəzi süni düşüncələrin təsiri altındasınız?

Maqnit insanlar həqiqi kimlikləriylə hərəkət edərlər. İçləri və çölləri eynidir. Hərəkətləri gerçək kimliklərini göstərir. Bu o demək deyildir ki, daxili dünyaları daim göz önündədir. Biz ən dərin duyğularımızı sərt şəkildə kontrol etmək ehtiyacı hiss edərkən, maqnit insanların, qəlblərinin dərinliyindən gələn və inanclarının doğurduğu hayqırışlara qulaq verməyə meyilli olduqlarını sezmişəm. Vacib qərarlar və hərəkətlər həqiqət istər. Səhər hansı ayaqqabını geyinmək və ya hansısa bir rutin ismarıca cavab vermək üçün dərin bir şəxsiyyət arayışına girməyə ehtiyac yoxdur. Amma risk artdıqca şəxsiyyətinizin də dəyəri artacaqdır.

Düzgünlük və özünü tanıma xüsusiyyətlərini necə tərif edərsiniz?

Birinci yol – mümkün olduqca gənc yaşlardan və mümkün olduqca tez-tez cavabdehlik almaqdır. Yeni mübarizələri və cavabdehlikləri qəbul etmək, sizi digərlərindən fərqləndirərək güclü yönlərinizi kəşf etmənizə yardımçı olar (bəlkə də başqalarına aid olan sahələrdə). Mütəxəssisi olduğunuz sahələri ortaya çıxarıb inkişaf etdirməyə başladıqca, rəqabətdə gözlə görülən üstünlük əldə edərsiniz. Digər tərəfdən, cavabdehlikdən qaçmaq, üstünlüklərinizin hədər olmasının və sizin digərlərindən geri qalmanızın səbəbidir.

Güclü tərəflərinizi və bacarıqlarınızı kəşf etmənin digər bir yolu unikallıq və sərbəstlikdən keçər. “Personal Experience” (Şəxsi təcrübə) jurnalının təsisçisi Ken Şelton deyir: “Öz üstünlüklərini özün kəşf et, öz yolunu özün yarat, yoxsa dünya üzərində bir təsirin olmaz”. Unikallığın hər zaman maraq doğuracağına və təqdir qazanacağına inanır. Çünki başını dik tutmaq və irəli çıxıb özünü ifadə etmək cəsarəti göstərən insanlara hər zaman heyranlıq duyacağıq.

Azadlıq üçün həyatınızın kontrolunu ələ keçirin. Düşünmədən yeni rolları qəbul etməyin. Bu dəqiqə olduğunuzdan daha yaxşı ola bilərsiniz. Gələcəyiniz daşlara yazılmamışdır: o, dəyişkən bir üfüqdür.

Son olaraq, düşünmək üçün vaxt ayırın. Maqnit insanlar kim olduqları barədə gen-bol düşünmüşlərdir. Düşüncə, meditasiya, yazı, yalnızlıq və ibadət yoluyla güclü yönlərini və kimliklərini öyrənmək imkanı tapmışlardır. Hərəkətə keçməkdən çəkinməzlər, amma əvvəl düşünərlər. Onların arxasınca gedin və düşünməyə vaxt ayırın. İntensiv tempdə bir saat düşünmək təhlükəli ola bilər. Özünüzə yatırım edin. Televizoru söndürün. Hər gün bir saatınızı sizin üçün vacib olan məsələlərə və bu məsələlərin sizə niyə vacib olduğunu düşünməyə ayırın. Cavablarınızı yazın. İstedadlarınız, məziyyətləriniz, arzularınız, duyğularınız və dəyərləriniz haqqında dürüst olun. Bunu etdiyiniz müddətcə, həqiqi kimliyiniz, daha çox müvəffəqiyyət qazanmaq və kim olduğunuz, nələri edə biləcəyiniz haqqında daha dəqiq məlumat sahibi olacaqdır. Liderlik mövzusu mütəxəssisi Uorren Bennis düzgünlüyü “Özü özünün yaradıcısı olmaq” kimi tərif edir. Həqiqət və etibarlılığınız beləcə ortaya çıxacaqdır.

Dəyərləriniz nələrdir?

Dəyərlərinizi bilmədiyiniz müddətcə içinizdə dürüst ola bilməzsiniz. Nəyə dəyər verdiyinizi bilsəniz, bunları göz ardı etdiyiniz dəqiqə qəlbinizdə hiss edəcəksiniz. Özünüzü yaxşı hiss etdirəcək qərarlar verdiyinizdə bunu biləcəksiniz, çünki bu qərarlar sizin dəyərlərinizi əks etdirəcək. Dəyərlər, hədəfləri bəlirləməkdə və seçim etməkdə bir skelet vəzifəsini görür.

Bu suallarla başlayın:

Həyatda ən çox nəyə dəyər verirəm?

Həyatdakı məqsədim nədir?

Nəyin uğrunda ölümü gözə ala bilərəm?

Ən çox nəyə qiymət verirəm? Əgər həyatım təhlükədə olsaydı və ya amansız bir xəstəliyə yaxalansaydım, ən çox nə üçün darıxardım? İlk olaraq nəyi müdafiə edərdim?

Uzun bir siyahıya ehtiyac yoxdur. Beş-altı sual sizin ayaqda qalmağınızı təmin edəcək hədəflərinizi və alışqanlıqlarınızı ortaya çıxaracaqdır, çünki bunlar sizin dəyərlərinizlə uyumlu olacaqdır.

Arxada buraxdıqlarımız və ya hələ qarşılaşmadıqlarımız qəlbimizdə var olanlar qədər önəmli deyillər.

Öz dəyərinizi bilin

Maqnit insanlar öz qiymətlərini artıqlamasıyla bilirlər. Buna görə ətraflarındakı insanların da dəyərini anlamaqda ustadırlar. Maqnit insanlar, hər kəsin bəlli bir önəmi olduğunu və hər birinin sahib olduğu üstünlüklərin fərq yarada biləcəyini bilirlər.

Öz üstünlüklərinizin önəmini anladığınız zaman, onları ən yaxşı necə istifadə edə biləcəyinizi beyninizdə canlandırmağa başlaya bilərsiniz. Maqnit insanlar, öz mənfəətlərini güdmədən, məziyyətlərini və bacarıqlarını səxavətlə istifadə etməkdə cavabdehlik sahibidirlər. Özünə etimadla özünü üstün görmə arasındakı fərq bax budur. Özünə etimad, şəxsi istedadımızı başqaları üçün istifadə etməyə sövq edər bizi. Özünü üstün görən insanlar isə dünyanın onların ətrafında fırlandığını düşünürlər. Sağlam xarakterli insanlar özlərinə dəyər verirlər, amma bundan əlavə olaraq başqalarının ehtiyacını və onlar üçün daha nə edə biləcəklərini də düşünürlər.

Maqnit insanlar, üstünlüklərini durmadan nəzərdən keçirir və inkişaf etdirmək üçün çalışırlar. Təbiətşünas, eyni zamanda lider bir alim, müəllim, ”Sosiobiologiya” (“Sociobiology”) və “İnsan təbiəti haqqında” (“On Human Nature”) kitablarının müəllifi Edvard O. Vilson öz güclü və zəif yönlərini insafsızca dəyərləndirmişdir: “Araşdırmanı çoxyönlü apar ki, istedadlarından hansının fövqəltəbii, hansının kasad və ya hansının zəif olduğunu öyrənəsən” tövsiyəsini edir. “Sonra isə mümkün olan ən yaxşı nəticələri əldə etmək üçün planlar hazırla. Heç vaxt ümidini itirmə”. Uilson, inanılmaz karyerası boyunca bir-birini tamamlayan istedadlara sahib iş yoldaşlarıyla ittifaq quraraq zəif tərəflərini neytrallaşdırmağa çalışmışdır.

Bunu siz də edə bilərsiniz. Spiker Denis Ueytli, insanların zəif və güclü tərəflərini dəyərləndirmələrinə yardımçı olmaq üçün bəsit bir üsuldan istifadə edir. İki sütundan ibarət siyahı hazırlayın. Sütunların başlıqlarından birinə “güclü olduğum sahələr”, digər tərəfinə isə “zəif olduğum sahələr” yazın. Sonra ən güclü on xüsusiyyətinizi və zəif on xüsusiyyətinizi yazın. Bir dəqiqəlik fikrinizi toplayaraq özünüzdə heç xoşunuza gəlməyən üç xüsusiyyətinizi dəqiqləşdirin və bunları necə dəyişə biləcəyinizin planını hazırlayın. Digər bir üsul isə – Edvard O. Vilson kimi, güclü yönləriylə sizin zəif yönlərinizi neytrallaşdıra biləcək insanları tapıb ətrafınıza toplamaqdır.

Özünü inkişaf etdirməyə çalışmaq qədər, özünü olduğu kimi qəbul etmək də vacibdir. Özünüzü olduğunuz kimi qəbul etdikdə, kim olduğunuzu, nəyə inandığınızı, güclü və zəif yönlərinizi olduğu kimi qəbul edərsiniz. Öz potensialınızı bilsəniz, bu potensialı istifadə etmək üçün daha doğru planlar hazırlayıb, hədəflər qoya bilərsiniz. Üstünlükləriniz və əksiklərinizə qarşı dürüstlüyünüz, başqalarına qarşıda dürüst olmağınıza kömək edəcəkdir. Bu mənada, özünü olduğu kimi qəbul etmək sizin üçün ən kritik andır. Mark Tvenin də dediyi kimi: ”İnsan özünün razılığı olmadan rahat ola bilməz”. Özünüzü olduğunuz kimi qəbul edin, sonra isə sərhədlərinizi genişləndirməyə çalışın.

Həyatın yaşamağa dəyər olduğuna inanın ki, bu inancınız sayəsində həqiqətə çatasınız.

– Uilyam Ceyms, psixoloq və filosof -

Özünə İnamlı Ol

Özünə inam – şəxsi və professional – bütün münasibətləri və anlaşmaları bir-biri ilə əlaqələndirən yapışqan rolunu oynayır. Özünə inam etibarı cəlb edir. Maqnit insanların özünə olan inamı, bunu haqq edən insanlara da etibar etməyini asanlaşdırır. Özlərini çox yaxşı tanımaları özünə inamı da gətirməkdədir ki, bu da gerçək liderliyin təməl daşıdır. Təbiətləri və ən dərin dəyərlərini ifadə edəcək şəkildə davranma bacarıqları, təqlidçilərini narahat edərək hiylələrdən sovuşmasına kömək edir. Özlərini və üstünlüklərini ölçmək üçün standartlarını yaradırlar.

Fikirlərini inamla bildirib sonuna qədər arxasında dururlar.

Birinci liqa və ikisi ikinci liqada oynayan üç beysbol komandasının sahibi olan Bill Viikə görə, öz xəyallarına və istedadına olan inam, qarşısındakına inama dönüşür. Öz xəyallarına inamı tam olan bir insan, istər onun evinə gəlsinlər, istərsə beysbol oyunu zamanı stadionda görsünlər, komandasının azarkeşlərinin tənqid və fikirlərinə qulaq asacaq qədər özünə inanan biridir. Gördüyü işin doğruluğuna inanaraq, sonralar ikinci məşqçi vəzifəsinə qədər yüksələcək birinci liqin ikinci qaradərili oyunçusunu transfer edərək, beysbolun bir dam altında toplanmasına yardımçı olmuşdur.

Özünə inamı inkişaf etdirmək üçün:

1. Tayı-bərabərinizin olmadığını düşünün. Başqa insanlara oxşamağa çalışmayın.

2. Nəyin doğru olduğunu söyləyən içinizdən gələn səsə qulaq asın.

3. Üstünüzə məsuliyyət götürün və bundan həzz alın. Bu sizin böyümə hormonunuzdur.

4. Kiminsə sizi kəşf etməsini gözləməyin.

Özünə inam sizə rəqiblər üzərində çoxlu üstünlüklər verəcəkdir. İstedadlarınızı aydınlaşdıraraq onlara güvənməyinizi asanlaşdıracaqdır. Əvvəllər qarşılaşdığınız çətinliklərdən də ağır çətinliklə qarşılaşma cəsarəti verəcəkdir sizə. Bundan əlavə köməyinizin olmadığı vəziyyətlərdə belə sizi sonuna qədər getmə gücüylə təmin edəcəkdir.

Ətrafınızda çoxlu ikibaşlı oyun oynanmaqdadır.

Özünə inamı iki cür hiylə sarsıda bilər. Başqalarını aldatmaq və özünüzü aldatmaq.

Sarsılan inamın təmiri heç də asan deyildir. Verilən sözləri tutmamaq, yalan danışmaq, başqalarını təhlükəyə atmaq və aldatmaq insanların bir-birinə olan bağlılığını qoparır. “Üzr istəyirəm” sözü inamın yenidən bərpası üçün yetərli deyildir.

Özümüzü aldatdığımızda isə çox vaxt bunun heç fərqində olmuruq. Ancaq aşağıda göstərilən vəziyyətlərə düşdüyümüz zaman özümüzü aldatmış sayılırıq.

● Edə biləcəyimizdən daha azıyla kifayətlənmək.

● Çətin bir vəzifədən boyun qaçırmaq.

● Bir cinayətə göz yummaq və ya bunu xəbər verməmək.

● Siyasətçilərin gələcəyimizi şəkilləndirməsinə səssiz qalmaq.

● Bəzən prinsiplərdən imtina etmək.

Əvvəl özünüzə qarşı dürüst olun, ondan sonra başqalarına həqiqəti söyləyin. Çünki özünə inam və dürüstlük vacibdir. Dürüstlük sadəcə qırılmaz, un kimi ovular. İnsanlar onlara ədalətli davranan və dürüst hərəkət edənlərə sadiqdirlər.

Hər kəs Mahatma Qandinin hekayəsini bilir: inanılmaz şəxsi dürüstlüyü, ölkəsini Böyük Britaniyanın əsarətindən xilas etməyə kömək etmişdir. Amma daha az tanınmış bəzi insanlar da yol göstərmə və sədaqət duyğusunu oyandırma məsələsində düzgünlüyə güvənir.

Düzgünlük, “Saturn” müdiri Sintiya Trudelli, böyük bir Amerikan avtomobil şirkətini idarə edən ilk qadın olaraq avtomobil sektorunda ön plana çıxarmaqdadır. Verdiyi sözün üstündə durmağa hazır olması işçi və idarəçi arasındakı münasibətləri tənzimləmiş, təşəbbüsün mükafatlandırıldığı və işçilərə söz haqqının tanındığı yeni bir işçi-idarəçi ortaqlığını təşviq etmişdir.

Ortada düzgünlük yoxdursa, yerində sadəcə kölgəsi qalar. “Hudson İnstitute” və “Walker Information” tərəfindən 2300 nəfər arasında aparılan araşdırma nəticəsində məlum olmuşdur ki, işçilərin yarısından çoxu şirkət liderlərinin düzgün insan olmadıqlarını düşünməkdədirlər. Sadəcə 42%-i çalışdıqları təşkilatın onlara layiq olduğunu söyləmiş, ancaq hər dörd nəfərdən biri özünü işlədiyi təşkilata tamamilə sadiq adlandırmışdır. Araşdırmada iştirak edənlərə görə, düzgünlük, şirkətdə qalmaq və ya getmək məsələsində vacib bir ünsürdür. Düzgünlük əskikliyi, əxlaqi dəyərləri təhlükəyə atmağa başlamışsa, əksər hallarda işçilər çalışdıqları şirkəti tərk edərlər. İşçilər gedərsə, müştərilər də gedər. Orta çaplı bir Amerikan şirkəti hər dörd ilin sonunda işçilərinin yarısını və hər beş ilin sonunda isə müştərilərinin yarısını itirməkdədir.

Düzgünlüyün – və ya tam əks vəziyyətin – bir təşkilatda ən yuxarıdan ən aşağıya qədər hər şeyə təsiri olduğunu isbatlamaq üçün başqa dəlilə ehtiyac varmı?

Xarakter sizin kim olduğunuzu, şöhrət isə başqalarının sizin haqqınızda nə düşündüyünü göstərər.

Amma mənfi şöhrətə sahibsinizsə, mənfi bir xarakterə də sahib ola bilərsiniz.

– Pit Rozell -

Karyera mübarizəsində qalib gəlmək

Düzgün insanlar xarakter sahibidir. Daxili intizam, mərhəmət və cəsarətləriylə tanınırlar. Xarakterlərini gündəlik uğur və uğursuzluqlarının fonunda şəkilləndirirlər.

Hərəkətlərinin alışqanlıq halına gələcəyini və bu alışqanlıqlarında zamanla xarakterlərini formalaşdıracağını bilirlər. Yalan söyləmək alışqanlığı qısa bir zaman içində xarakteri zədələr. Hiylə, kiçik yalanlar, layiq olduğunuzdan daha çox şöhrət qazanmaq və ya həqiqəti sapdırmaq kimi alışqanlıqlar o insanı etibarsız biri edər.

Sübutunu hər gün qəzet başlıqlarında görə bilərsiniz. İllinoysda qəzetlər, keçmiş bir dövlət məmurunun, sürücülük vəsiqələrinin verilməsinə səlahiyyətli bir idarədə yol verdiyi rüşvət hadisəsini ortaya çıxardı. İmtahan heyəti, 20 dollar kimi kiçik bir məbləğ qarşılığında, motoru işə sala bilməyənlərə, hətta həyatı boyu heç sükan arxasında oturmayanlara belə ağır tonnajlı maşınları idarə etmək üçün vəsiqə verməyə hazır idi. Sükan arxasında oturmağa hazır olmayan bu sürücülərin və ləyaqətini bir neçə dollara satışa çıxaran məmurun vəzifəsindən sui-istifadə etməsi bir çox beyinlərdə, bütün dövlət məmurlarının ləyaqəti və düzgünlüyünə şübhə yaratmışdır. Yüksək mövqelərə sahib bir çox siyasətçi kiçik hadisələrlə başlayan saxta karyeraya malikdir.

Xarakteriniz sizin başınıza gələnlərə görə deyil, tam tərsinə, onların qarşısında göstərdiyiniz mətanət sayəsində formalaşır. Sonra isə, sükunətdən çox, təcrübə, yanılma və çətinliklərin öhdəsindən gələ bilmə gücü ilə inkişaf edər. Əzimlilik mövzusuna aid olan İkinci bölüm, gerçək maneələri aşmış və həyatlarına təhlükə yaradan çətinlikləri dəf etmiş insanların hekayələri ilə doludur. Bu hekayələrə yer ayrılmağının səbəbi, xarakterlərini çətinliklərdən qaçaraq deyil, bu təcrübədən yararlanaraq formalaşdımış olmalarıdır.

Xaraktersizliyinizin qarşılığını, etibar edilmədiyiniz bir dünyada yaşayaraq ödəyərsiniz.

Sədaqət, etibar qarşılığı qazanılan bir ərmağandır. Sədaqət, qazandığınız etibarla bərabər gəlir.

Etibar qazanmaqda müvəffəqiyyətli maqnit insanlar, sözlərdən çox yaşadıqlarıyla öyrədirlər. Nümunələrlə idarə edərlər. İnsanların, səngərdə olmağın necə bir duyğu olduğunu bilən liderlərə hörmət etdiklərinin fərqindədirlər. Olduqları təşkilatlarda inam və etibar yaradacaq davranışlarıyla qarşılıqlı inama əsaslanan münasibətlərin qurulmasına çalışarlar. Sözlərinin üstündə durarlar, həqiqəti söyləyərlər və şəxsi mənfəətlərini güdməyi rədd edərlər.

“McKinsey&Company” adlı konsultasiya firmasının qurucusu Marvin Bouer, sözlərində daima qorxusuz və səmimi idi. Bir dəfəsində, bir şirkət müdirinə onun öz şirkətinin başına bəla olduğunu söyləmişdi. İşçilərinə ancaq lazım olduğunu düşündükləri və “McKinsey”inin öhdəsindən yaxşı gələ biləcəyinə inandıqları işləri qəbul etmələrini tapşırarkən, Hovard Hyuzdan gələn bir müqavilədən və “American Motors”u xilas etmək üçün hökumət planını hazırlamaq müqaviləsindən necə imtina etdiklərini misal olaraq göstərmək olar. Əgər müştəri üçün doğru olanı etsək, daha çox gəlir əldə edərik, deyir Bouer.

İstedad – heyranlıq;

Sərvət – paxıllıq;

Güc – qorxu;

Xarakter isə inam və etibar oyandırır.

Sadə ol

Bu ifadəni izah etməyin bir neçə yolu var.

İlk olaraq, sadə olun mənası həqiqəti dəyişmə mənasına gəlir.

Ən yaxşı liderlər hər şeyi sadələşdirənlərdir. General Kolin Pouelin şirkətlərə söylədiyi kimi, uğurlu liderlərin baxış bucağı “sadə və aydındır, dağınıq və anlaşılmaz ifadələrlə doldurulmamışdır”. Qərarları doğru və açıqdır, ehtimallara əsaslanan, mücərrəd deyildir. Pouelə görə, sadəlik hədəfdə, liderlik və düzgünlükdə şəffaflıq yaradır.

Həyat təcrübəsi, hətta mütəxəssislərdən də şübhələnməyə əsas vermişdir. “Mütəxəssislərin sizi aldatmasına imkan verməyin”, – deyir. Təxəyyül məhsulu olan siyasət, həyatın reallığı içində mübarizə aparan və gəlir əldə edən insanların fəaliyyətinə mənfi təsir göstərər. Mən də bu fikirlə tamamilə razıyam. Mücərrəd həll yollarıyla başqalarında təəssürat yaratmaq istəyən insanlar əslində onların uğursuzluğunu istəyərlər.

“McKinsey” şirkətindən Marvin Bouer, qarışıq bir məsələni əməliyyat masasına necə yatıraraq problemin kökünə necə enəcəyini çox yaxşı bilir. Güclü bir təşkilatın, güclü bir bünövrə üzərində qurulduğu həqiqətindən hərəkət edərək, problem nə qədər dağıdıcı və qarışıq olursa olsun, məsləhətçilərin problemin kökünə diqqət yönəltmələrində israr etmişdir. Bütün diqqəti həllə yönəltmək yerinə, onun şirkəti problemə diaqnoz qoymağa çalışır. Bir müştəriyə ehtimallarla yanaşmaq yerinə, onun məsləhətçiləri, ən üst müdirlərdən tutmuş xadiməyə qədər hamıyla danışaraq problemin kökünə çatmaq üzərində işləyir.

“Green Bay Peckers”, “St. Louis Rams” və “Seattle Seahawks” komandalarının məşqçisi Frits Şurmur da problemin kökünü diqqətdə saxlamaqdadır. Bir məşqçinin hər oyun texnikasını mərhələlərə və etaplara ayırması lazımdır. Əvvəl texnikanın ilk etaplarını öyrənməli, sonra isə, çətinlik dərəcəsinə görə mərhələlərlə davam etməlidir. Futbol oyununu bəsit mərhələlərə ayıraraq, çoxlu sayda müdafiə oyunçusuna öz metodlarını öyrədərək “Green Bay” komandasını “Super Bowl” çempionatında qalib etmişdir.

Maqnit insanlar mübahisə və şübhəyə yer verməyəcək bir şəkildə, sadə bir dillə, hamının anlayacağı çıxış yollarını təqdim etməyi çox yaxşı bilir. Sadə dil, Mahatma Qandi uğurunun əsl səbəbidir. Yoxsullara və təhsilsiz insanlara sadə bir dil və hinduizmin simvollarını istifadə etməklə düşüncələrini çatdırmağı bacarmışdır. Eyni zamanda pozitiv bir dil istifadə etmişdir. İngilisləri tənqid etmək yerinə azadlıq mübarizəsinin böyüklüyünü başa salmışdır.

Sadəliyin digər bir mənası da vacib olana fokuslanmaqdır. Kraliça I Yelizaveta bunun yaxşı örnəyidir. Ən yaxşı kraliça olmağa and içmiş biri olaraq tacqoyma mərasimində İngiltərəyə evli olduğunu elan etmişdir. Gözünü hər zaman ən böyük hədəflərə çevirmiş və ölkəsinin xeyri üçün sadə, inadçı, hədəfə yönəlmiş mübarizə ruhu sayəsində, İngiltərənin bu gününün təməllərini atmışdır.

Səyyah Roald Amundsen də buna bənzər bir durum yaşamışdır. “Mənim karyeram, 15 yaşımdan bəri eyni hədəfə yönəlmiş artan xətlə yüksəlmişdir” deyə yazır. Səyyah olmaq üçün göstərdiyi inadkarlıq özünü fiziki formada saxlamağa, həm kapitan, həm də səyyah kimi uzun səyahətlərə dözə bilmək üçün dənizçilik bacarıqlarını inkişaf etdirməyə diqqət göstərmiş və təcrübələrindən faydalanmaq üçün çoxlu sayda səyahətçi ilə söhbət etmişdir. Atlantik və Sakit okeanların arasındakı Şimal-qərb boğazından keçərək daha sonra Cənub qütbünə çatmağı planladığı səyahətini həyata keçirmək üçün düşərgə qurmağı, buz qırmağı və it kirşələrini idarə etməyi öyrənmişdir. Nəticədə, zəhmətinin bəhrəsini alaraq hədəfinə çatmışdır.

“Sadəlik” bizim dağınıq və diqqətini toplamaqda çətinlik çəkən cəmiyyətimizin təbiətinə ziddir. Ancaq bir insanın, əsas hədəfini müəyyən etməsi üçün yavaşlamağı da çətin ola bilər. Yazıçı və sadəlik qurusu Eleyn St. Ceyms deyir: “Qarışıq bir həyatı qorumaq, onu dəyişdirməkdən çəkinmənin ən gözəl yoludur… önünüzdə çox az vaxt qalmasından daha təhlükəli heç nə yoxdur”.

Bir azca boş vaxtınız sizi qorxutmasın. Özünü tanımaq və özünə inanmaq üçün bu, vacib şərtdir. Nə etdiyinizi bilmirsinizsə və ya özünüzü lazımsız dərəcədə qarışıq bir həyatın içində görürsünüzsə, o dəqiqə dayanın. Neylədiyinizi bir daha düşünün. Gerçək hədəflərinizə çatmaq üçün lazım olanı edin, diqqətinizi dağıdacaq lazımsız hərəkətləri və məsuliyyəti üzərinizdən atın.

Amma özünüzə həddindən çox hədəf də qoymayın. Bir və ya ikisi artıqlamasıyla bəsdir. Roald Amundsen özünə iki hədəf seçmiş və ikisini də bacarmışdır. Bunu həyata keçirmək üçün özünün güclü tərəflərindən istifadə etmiş, zəif tərəflərini neytrallaşdırmaq üçün isə bu cəhətləri güclü olan insanlarla əməkdaşlıq etmişdir. “Hər şeyi özüm edəcəm” deyə gücünü boşa xərcləməmişdir.

Sadələşdirin və diqqətinizi cəmləyin. Sizi fərqləndirəcək, qələbənizi qarantiya altına alacaq işlər görün. Hər kəsin hər şeyi olmağa çalışmayın. Əsas bacarıqlarınızı qoruyun, amma sizi önə çıxaracağına inandığınız bir və ya iki sahədə daha da professionallaşmaq üçün üzərinizdə işləyin.

Sadəlik, diqqət cəmləmə məsələsidir. Nəyin daha vacib olduğunu bilsəniz, həyatınızı onun ətrafında qura bilərsiniz. Beləliklə, diqqətiniz bir lazer işığı gücünə sahib olacaq və hədəflərinizə yetişə biləcəksiniz.

İstər şifahi dildə, istərsə hədəflərin yazıldığı siyahıda olsun, sadəlik hər zaman xoş qarşılanmışdır. Musiqi məktəbi tələbələrinin qarışıq və ahəngsiz musiqi yazmağa məcbur olduğu bir zamanda, klassik musiqi bəstəkarı Darius Milhaud tələbələrindən birini bu vəziyyətə qarşı çıxmağa təşviq etmişdir. Burt Baxaraxa deyir ki, insanların zümzümə edəcəyi və xatırlayacağı bir musiqidən qorxma. Müəlliminin təklifini qəbul edən Baxarax, bəstələdiyi onlarca yaddaqalan melodiyaları ilə məhşur bəstəkarlar arasında yerini almışdır.

Qısacası: Çətinləşdirməyin, bəsitləşdirin. Bundan əlavə, işləri çətinləşdirənlərdən də uzaq durun.

Məktəbdə səninlə parta yoldaşı olmağı ilə fəxr edən insanlar ortaya çıxmayana qədər müvəffəq sayılmazsan.

Statusdan çox cavabdehliyi dəyərləndirin

Maqnit insanlar cavabdehlik sahibidirlər. Onlar hər işdə cavabdehlik almağa könüllü olurlar.

“Permission Marketing” adlı kitabın müəllifi Set Qodin bu cür insanları lider sinfinə daxil edir. Liderlərin tərifini: “Ayağa qalxıb hər kəsin gözünün içinə baxaraq bunu həyata keçirəcəm” deyə bilən adamlar olaraq verir. Qodinə görə bu adamlar:

● Bəhanələr uydurmaz.

● Ətrafları hər zaman qələbəlikdir, çünki insanlar məsuliyyəti könüllü götürən insanlara heyranlıq duyarlar. Bəziləri, bu adamların zirvəyə çıxışlarında olduğu kimi, enişlərində də arxalarından getməyə hazırdırlar.

● Bənzərlərinin olmadığını, rollarının və vəzifələrinin nə qədər çətin olduğunun fərqinə varmadan işlərinə davam edərlər.

● Hansı yolu seçəcəklərini düşünməkdənsə, irəliləməyə davam edərlər. Qüsursuz həll yolu axtarmazlar. “İrəliləməyə davam edərlər, çünki bunun, hədəfinə çatmaq üçün ən doğru yol olduğunu” bilirlər.

● Öhdəlikləri bitənə qədər dayanmazlar.

Bir mənada, maqnit insanlar liderdirlər, çünki nümunə ilə idarə edər və öyrədərlər. İlham verici sözlər istifadə etməsələr də hərəkətləri ilham vericidir. Tərəfdarlarının olmasını xoş qarşılar, amma eqolarını doyurmaq üçün və ya yeni müvəffəqiyyətlərə imza atmaq üçün onlara o qədər də ehtiyac hiss etməzlər.

Hirslərini başqalarına tökməzlər. Qodin belə ifadə edir: “Şəhadət barmağını irəli uzadaraq “onlardır günahkar” deyə deyinən insanlar lider ola bilməzlər”.

Cavabdehliyin bir başqa ünsürü də mənəvi cəsarətdir. Harvard Kennedi Dövlət məktəbindən Larri Smit, əksəriyyətin mənəvi cəsarətinin çatmaması səbəbiylə fikirlərinin gerçəkləşmədiyini deyir. General Qrant: “Müharibədə həyatını təhlükəyə atmaqdan çəkinməyən, amma cavabdehlik daşıyacağı üçün bəzi mühüm qərarların verilməsində tərəddüd edən çoxlu zabit tanıdığını”, – söylərdi. Əksər insanlar qərarın başqaları tərəfindən verilməsini istədiklərini, əks təqdirdə bir başqasının da dəstəyini alaraq özlərini təhlükəsiz hiss edənə qədər yeni fikrin üstünə oturub gözləməyə üstünlük verərlər.

Uinston Çörçill, ingilis donanmasını Birinci Dünya müharibəsinə hazırlayarkən, tətbiq etdiyi strategiyaları tənqid edənlərə cavab olaraq: “Tətbiqinin cavabdehliyini öz üzərinə almadığı müddətcə ağlı olan hər hansı bir adam, müharibədə necə qələbə qazanmaq lazım olduğunun planını hazırlaya bilər”, – deyir. 1914-cü ilin iyul ayında müharibə qəfil başladığında onun ordusu müharibəyə hazır olan yeganə bölük idi.

Cavabdehlik almaq, bu günün hətta qeyri-rəsmi fəaliyyətə üstünlük verən şirkətlərində belə yalnızlıq mənasına gələ bilər. Cavabdehlik sizin üzərinizdə qaldığında, ətrafınızdakıların taleyinə təsir edəcək çətin qərarları vermək də sizin üzərinizə düşər. Vətəndaş müharibəsində generalların üz-üzə dueli seçməyinə təəccüblənməmək lazımdır.

Kim, nəyi, nə vaxt edəcək?

Cavabdehlik almağın açarı kimin, nəyi, nə zaman edəcəyinə qərar verə bilməkdir. “Technitrol” icraçı direktoru III Ceyms Papada bunun fərqindədir. O, cavabdehlik verib nəticəni gözləməklə qalmaz. Cavabdehliyi bir hərəkət planı içində bir neçə nəfər arasında bölüşdürür. Hər hədəf öz içində bölümlərə ayrılır. Sonra isə, hər bölüm üçün işin təslim tarixini və vəziyyəti müzakirə etmək üçün iclaslar təyin edir. Tarixlərlə ayaqlaşmamaq problemlər yarada bilər, ancaq hədəflərə çatmaq və hərəkət planını layiqi ilə həyata keçirmək səxavətlə mükafatlandırılmalıdır.

Papada xəyallarını gerçəyə dönüşdürmək üçün vəzifə bölgüsü və daimi nəzarət üsullarına müraciət edir. Onun üçün detallar çox vacibdir. Daimi əlaqə bu prosesi sadələşdirir. Hər gün bir dəfə müdirlərlə mərkəzdə görüşür və bölgə müdirləriylə həftədə bir dəfə telefonla danışır.

Cavabdehlik – müvəffəqiyyətə gedən yeganə yol

Cavabdehlik almadığınız müddətcə maqnit insan olmayacaqsınız. Ətrafınızdakı insanlar da cavabdehlikdən boyun qaçırırsa, bir şey əldə etməyiniz çox çətindir. Sadəcə cavabdehlik ala biləcək insanları seçin. Azad hərəkət edə bilməyən insanları əsla komandanıza almayın. Onları özünüzə bağlamayın. Heç öz-özünüzə uşaqlarınız üçün “Bu insanlar dünyaya gəldiyi gündən mənim vəzifəm onları özümə bağlamaqdır” dedinizmi? Əlbəttə, xeyr!

Ona görə də, cavabdeh insanlar çətinliyə dözümlü olmalıdır. Köhnə kovboy filmlərində bədəninə saplanan oxu, ov bıçağıyla çıxararkən dişlərinin arasında güllə sıxan kovboy obrazı bu tərifə uyğun gəlir. Onlar dözümlü insanlardır. Problemləri necə həll edəcəklərini bilirlər, hətta ən çətinini belə. Cavabdeh insanları tapmaq üçün bir topa dişlənmiş güllə toplamağınız lazımdır.

Mən özüm bir neçəsini dişlədim. On beş yaşımda ikən iflic olmuşam. Sol ayağım 6 sm daha qısa və daha nazikdir. Amma iflicin başıma gələn ən yaxşı şey olduğunu düşünürəm. Sizə qəribəmi gəldi? Birincisi, sağam. Çox insan uşaqlıqda keçirdiyi iflicdən dünyasını dəyişir. Ən həssas yaşımda həkimlərin buyurduğu bütün terapiyanı etməmə və bildiyim bütün duaları oxumağıma baxmayaraq ayağımın bir də heç vaxt əvvəlki kimi olmayacağını anladım. Beləcə, başqalarıyla fiziki rəqabət edə bilməsəm də, onlara bütünlüklə qüsurlu olmadığımı göstərmək üçün beynimi işlədərək rəqabət aparmaq qərarı aldım. Xüsusən, beyin iflici olmadığımı göstərməyə and içdim.

Maqnit insanlar mübarizəni sevir, çətinliklərin öhdəsindən gəlir və vəziyyətə uyğun davranırlar. Daha böyük vəzifələrin öhdəsindən gələcək özünəinamı qazanmaq üçün, başqalarını da eyni şəkildə düşünməyə sövq edərək mübarizəyə dəvət edərlər. Mən bunu etibar dairəsi adlandırıram.

Özünə inam, qazanılan qələbələrlə möhkəmlənir. Daha çox inam, daha çox qələbəni özü ilə gətirir. Oğlunuz və ya qızınızı layiq olmadığı vəzifəyə təyin etməklə özünəinam yarada bilməzsiniz. Əslində belə bir hərəkət, həm övladınızın, həm də ətrafdakıların inam hissini darmadağın edə bilər. Yaxşı niyyətləri və statuslarıyla sizi aldadan insanları təşkilatınızın tərkibinə qatmayın. Belə insanlarla güclü təşkilat qura bilməzsiniz. Onların sizə olan inamını bəsləməkdən başqa bir şeyə yaramayacaqdır.

Gözlədiyiniz performansa aydınlıq gətirmək inam yaradar (“Maqnit insanlar tərəfsizdir” başlıqlı performans mövzusu üçüncü bölümdə işlənmişdir). Qarşı tərəfə istəklərinizi mümkün qədər açıq bildirin ki, sizin onlardan nə gözlədiyinizi bilsinlər. Ceyms Papadanın yolunu gedin və cavabdehlikləri kiçik bölümlərə ayırın. İstəkləri dəqiqləşdirdikdən sonra bu dəfə də davamlı olaraq performanslarını kontrol edin!

Bu yanaşma, cavabdeh insanların yetişməsinə yol açacaqdır. Bu insanlar – nəticədə maqnit özəlliyinə sahib olanlar – cavabdehlik arayışı içində yetişirlər. ”Göndər həll edim” onların devizidir. Eyni zamanda, cavabdehlik qəbul edəcək və ən doğru dəstəyi verə biləcək insanların axtarışındadırlar. Yüksək etik standartlara, tutquya və işləməyə maraqlı insanları axtarırlar. Bu tip insanların aydın hədəflərdən və yüksək performansdan xoşları gəlir.

Vəziyyəti yaxşı olan pis insanlardansa, çox ağır vəziyyətdə olan yaxşı insanlarla münasibət qurmağın daha düzgün olduğunu özüm üçün kəşf etmişəm. Vəzifə sahibi, amma laqeyd insanlar yollarına davam edərlər və sizin də vaxtınızı boş yerə alarlar. Hər hansı bir təşkilatda rolunuz nə olursa olsun, cavabdehlik alın. Bundan qaçanları isə ətrafınızdan təmizləyin.

Təkrarlayaraq etdiyimiz şeylər bizim nə olduğumuzun aynasıdır.

Buna görə də, üstünlük bir göstərici deyil, alışqanlıqdır.

– Aristotel -

Maddi qazanc güdməyən sektorda cavabdehlik

Cavabdehlik almağın vacib bir faktor olduğunu göstərən faktların artdığını görmək məni sevindirir. Çox insan sosial statusun cazibəsinə qapılmışdır.

Bu günlərdə yeni “təşəbbüsçü xeyriyyəçilər” Silikon Vadisi və dot.com kimi təklif etdiyi fürsətlər ilə dünyanı dəyişdirmək yollarını arayanların sayı artdıqca, cavabdehlik duyğusu maddi maraq güdməyən təşkilatlar içində də yayılmaqdadır. Bu yeni xeyriyyəçilər, ən populyar xeyriyyə dərnəklərinə böyük məbləğlərdə ianə bağışlamazdan əvvəl yaxşı hazırlanmış planlamanı görmək istəyirlər. Hər bir dolların neçə faizinin dərnək müdirlərinin maaşlarına və nə qədərinin xeyriyyə məqsədiylə xərclənəcəyini bilmək istəyirlər. Bəziləri isə hətta bu quruluşların daxili xərclərinin necə qarşılanacağına dair bir neçə illik planı və layihələri görmək istəyərlər. Böyümə planlarını analiz etmək və xeyriyyə cəmiyyətinin bu planları həyata keçirə biləcək gücdə olduğunu görmək istərlər. Qısacası, cavabdehlik istəyirlər. Cavabdehlik, onların etdiyi yardımların dünyanı daha yaşanacaq bir hala gəlməsinə kömək etdiyini göstərərsə, onlar daha da əliaçıq davranacaqlar.

Cavabdehlik, Siz onu almağa hazır olduğunuzda veriləcəkdir.